قیر از مصالح استراتژیک در پروژههای بزرگ عمرانی است. در یک پروژه راهسازی و یا ساختمانی باید برای خرید قیر در تناژ بالا برنامهریزی کنید. اما قرار نیست تا بدون کنترل مقدار قابل توجه قیر را به کار اندازید. در غیر این صورت هزینه اجرای پروژه سرسام آور است. ولی میتوانید از نکتههایی برای خرید قیر و صرفهجویی مصرف آن در پروژههای بزرگ عمرانی بهرهمند شوید.
طراحی بهینه ضخامت لایهها، کنترل کیفیت مصالح سنگی، به کارگیری تکنولوژیهای نوین مانند آسفالت سرد و یا اجرای عملیات پیش آغشته همگی نکات موثری است که باعث صرفهجویی در مصرف قیر حتی برای پروژههای بزرگ عمرانی میشوند. برای خرید قیر در بستهبندیهای مختلف بشکه یا جامبوبگ از نوع قیر عملکردی و حتی قیرهای خاص نانو و امولسیونی میتوانید از خدمات گروه پارمیس استفاده کنید. اما در ادامه نکات مهمی برای صرفهجویی در مصرف قیر را بررسی خواهیم کرد.
نکات عملیاتی برای کاهش مصرف قیر
نکاتی که در ادامه این مقاله به آنها اشاره میکنیم، لزوماً برای کاهش عمومی مصرف قیر و پایین آمدن کیفیت کار نیست. بلکه راهکارهایی برای استفاده مهندسی شده از قیر در پروژههای مختلف عمرانی است. راهکارهایی مانند:
طراحی بهینه ضخامت لایهها
اولین نکته انجام آزمایشات ژئوتکنیک دقیق و آنالیز ترافیک مسیر است. با این اطلاعات میتوانید مقدار ضخامت دقیق و لازم جهت اجرای مهندسی شده لایههای اساس، زیر اساس و آسفالت را محاسبه کنید. طراحی ضخامت بیش از حد یک مشکل جدی است که مصرف قیر را بسیار افزایش میدهد. اما با رعایت مهندسی ژئوتکنیک و محاسبه دقیق ضخامت مورد نیاز عملاً در خرید قیر صرفهجویی میکنید.
انتخاب صحیح نوع قیر
کافی است در انتخاب نوع قیر عملکردی اشتباه کنید تا برای اجرای پروژه ملزم به خرید قیر قابل توجه باشید. هنرمندی شما برای صرفهجویی در کاهش مصرف قیر نیست، بلکه برای انتخاب یک قیر مناسب شرایط پروژه، اقلیم و ترافیک جاده است. به عنوان مثال قیرهای اصلاح شده پلیمری مانند SBS اگرچه گرانقیمت هستند، اما در برابر ترک خوردگی و تغییر شکل مقاوم بوده و به شما اجازه میدهند تا آسفالت را با ضخامت لایه کمتری طراحی کنید. همین نکته ساده کافی است تا در خرید قیر صرفهجویی کرده و منابع زیادی را تلف نکنید. انتخاب قیر با توجه به شرایط اقلیمی یک نکته کلیدی است. مانند قیر ۱۰۰ / ۸۵ که برای آسفالت ریزی در اکثر مناطق ایران ایده آل است.
بهینه سازی طرح اختلاط قیر
طراحی مخلوط ایدهآل آسفالتی به گونهای است که حداکثر تراکم و پایداری را با کمترین میزان قیر داشته باشد. برای این کار طرح آزمایشی مارشال ابداع شده است و یا میتوانید از تکنیک اختلاط سوپرپیو استفاده کنید. به هر حال با بهینهسازی طرح اختلاط عملاً به خرید قیر کمتری نیاز دارید. به عنوان مثال میتوانید از افزودنیها مانند فیلر که نوعی مواد ریزدانه است استفاده کنید. این دانههای کوچک فیلر فضاهای خالی را پر میکند و نیاز به قیر را کاهش میدهد.
مواد اولیه (مصالح سنگی) را به درستی انتخاب کنید
آسفالت از ترکیب مصالح سنگی با قیر تهیه میشود. قاعدتاً همان اندازه که باید به کیفیت و نوع قیر توجه کنید، لازم است تا شکل، بافت سطحی و توزیع دانهبندی سنگدانهها را در نظر داشته باشید. به عنوان مثال سنگدانهها با شکل مکعبی و سطح زبر اصطکاک بهتری ایجاد کرده و برای پوشش دادن آنها به قیر کمتری نیاز دارید.
دانه بندی یکنواخت سنگدانهها اهمیت بسیار زیادی برای صرفهجویی مصرف و خرید قیر دارد. دانهبندی یکنواخت و بهینه باعث میشود تا سنگدانهها بهتر در هم قفل شده و فضای خالی بین آنها هرچه کمتر شود. همین نکته ساده کافی است تا مصرف قیر در انواع پروژههای عمرانی و آسفالت ریزی به مقدار قابل توجه کاهش پیدا کند.
رطوبت سنگدانهها را بررسی کنید
فقط قیرهای خاص پلیمری و یا آسفالت سرد است که برای استفاده در هوای مرطوب و سطوح خیس کارایی دارد. در غیر این صورت باید از مصالح سنگی خشک با کمترین مقدار رطوبت استفاده کنید. رطوبت بالای سنگدانهها باعث کف کردن قیر، کاهش کیفیت آسفالت و افزایش مصرف قیر میشود. کافی است سنگدانههای مرطوب در پروژه استفاده کنید تا منجر به مصرف بیرویه و خرید قیر در تناژ بالا و هزینه گزاف برای کنترل پروژه شود.
استفاده از تکنولوژیهای نوین در پروژههای آسفالت ریزی
دنیای مهندسی سالها است که تلاش میکند تا هرچه بیشتر از مصرف قیر در پروژههای عمرانی و راهسازی بکاهد. در این مسیر نیز کاملاً موفق بوده و چندین تکنیک موثر و یا تکنولوژی مدرن را معرفی کرده است. مانند:
قیرهای کف شده
یک تکنولوژی برای اضافه کردن مقدار کمی آب و هوا به غیر داغ است. این کار حجم قیر را تا ۱۵ درصد افزایش میدهد. همین قیر منبسط شده پوشش بهتری بر روی سنگدانهها ایجاد کرده و از مصرف بیرویه قیر در پروژههای بزرگ عمرانی جلوگیری میکند.
آسفالت سرد یا امولسیون قیر
در این روش از قیر در دمای محیط برای تهیه آسفالت استفاده میکنید. قاعدتاً هرچه حرارت دهی به قیر کمتر باشد، اتلاف آن نیز کاهش پیدا کرده و در مصرف قیر صرفهجویی خواهد شد.
از عملیات پیش آغشته در آسفالت ریزی استفاده کنید
عملیات پیش آغشته در واقع به کارگیری مهندسی شده تکنیکهای Prime coat و Tack coat است. استفاده صحیح و به اندازه از Tack coat بین لایههای آسفالت بسیار حیاتی است. پخش ناکافی و یا بیش از حد آن منجر به جدا شدگی لایهها و خرابی زودرس آسفالت میشود. برای این کار باید از ماشین آلات پخش کننده مدرن با نازلهای سالم و تنظیم دقیق میزان پاشش استفاده کنید. همچنین Prime coat روی لایه اساس باعث میشود تا قیر لایه بالایی جذب نشده و در نتیجه از مصرف بیش از حد قیر جلوگیری میشود. با رعایت این دو تکنیک عملاً در خرید قیر صرفه جویی قابل توجهی کردهاید.
کنترل دمای قیر و آسفالت را در دست بگیرید
حرارت دادن بیش از حد به قیر مقدار مصرف آن در پروژه را افزایش میدهد. اگر قیر را بیش از حد حرارت دهید، در دمای بالا اکسیداسیون شده و خاصیت چسبندگی کمتری دارد. در نتیجه مجبور هستید که از قیر بیشتری در پروژه استفاده کنید. بهتر است قیر فله را از طریق ماشین آلات مخصوص با رعایت حرارت کنترل شده تا محل پروژه جابجا کنید. به این ترتیب مقدمه یک صرفهجویی قابل توجه را طی کرده و به خرید قیر کمتری نیاز دارید.
بازیافت قیر در محل پروژه
اتلاف غیر از جمله نکات منفی در اکثر پروژههای عمرانی است. اما میتوانید از برخی تکنیکها مانند in-place Recyling و یا full-Depth Recyling قیر تلف شده در پروژه را بازیافت کنید. با اجرای این تکنیکها صرفهجویی قابل توجه در مصرف قیر انجام شده و به خرید قیر به مراتب کمتری نیاز دارید.
قیر را با بسته بندی مناسب پروژه تهیه کنید
خرید قیر بشکه در پروژههای راهسازی یک اشتباه فاحش استراتژیک است، زیرا تلفات غیر قابل توجیه و مصرف آن نیز به شدت افزایش پیدا میکند. در مقابل نمیتوانید از قیر فله یا جانبوبگ برای پروژههای کوچک عمرانی و ساختمان سازی استفاده کنید. بهتر است هنگام خرید قیر هوشمندانه رفتار کرده و محصول با بستهبندی مناسب را تهیه نمایید.
سخن پایانی: چک لیست اقدامات موثر برای صرفهجویی در مصرف قیر
تمام نکات مطرح شده در این مقاله به نوعی برای صرفهجویی در مصرف قیر تاثیرگذار هستند. اما در نهایت قرار نیست تا فقط یکی از آنها را اجرا کنید. بلکه باید به ترتیبی موثر از تمام این نکات زنجیره وار در پروژههای مختلف عمرانی استفاده کنید. چک لیست اقدامات زیر بهترین ترتیب کارها و اقدامات حرفهای برای صرفهجویی در مصرف قیر هستند:
- مطالعات ژئوتکنیکی و ترافیکی کامل پروژه را انجام داده و یک طراحی بهینه عایق کاری یا روسازی را تهیه کنید.
- در صورت نیاز و با توجه به شرایط اقلیمی از قیرهای اصلاح شده پلیمری در پروژه استفاده کنید.
- طرح اختلاط مارشال و یا سوپرپیو برای رسیدن به حداکثر تراکم با کمترین میزان قیر را اجرا کنید.
- بررسی کنید که آیا میشود در پروژه از قیر کف شده، مواد فیلر یا آسفالت سرد استفاده کنید.
- حتماً موشکافانه دانه بندی مصالح سنگی را به طور مستمر کنترل کنید. از مصالح سنگی با سنگدانههای زبر و زاویهدار استفاده کنید.
- همیشه مقدار رطوبت مصالح سنگی قبل از ورود به درام کارخانه آسفالت سازی را کنترل کنید.
- دمای قیر را در کل پروژه تحت کنترل نگه داشته و از اکسیداسیون جلوگیری کنید.
با رعایت این نکات پروژه شما با کمترین مقدار قیر ممکن عملیاتی میشود. لذا به خرید قیر کمتری نیاز دارید. البته برای خرید انواع قیر 60/70 یا قیر 100/85 و حتی قیرهای پلیمری، نانو و امولسیونی کافی است از خدمات تخصصی گروه پارمیس بهرهمند شوید. پارمیس مجری تخصصی فروش قیر با بهترین قیمت و عرضه در سراسر کشور و محصولات مناسب صادرات قیر است.
